TM30 คืออะไร ฉบับเจ้าของที่พัก แจ้งใน 24 ชม. เลี่ยงค่าปรับหมื่น

คืนแรกที่เราเปิดที่พักที่ปาย มีแขกฝรั่งเช็คอินตอนสองทุ่ม เรายังนั่งดีใจอยู่เลยว่าขายห้องแรกได้แล้ว จนเพื่อนเจ้าของเกสต์เฮาส์ข้างๆ ถามประโยคเดียวว่า แจ้ง ตม.30 หรือยัง ตอนนั้นเราเงิบไปแป๊บหนึ่ง เพราะไม่เคยได้ยินคำนี้มาก่อนด้วยซ้ำ แล้วพอไปอ่านกฎหมายจริงๆ ถึงรู้ว่านาฬิกามันเริ่มเดินตั้งแต่แขกเข้าพัก และเรามีเวลาแค่ 24 ชั่วโมงเท่านั้น

ถ้าคุณเป็นเจ้าของที่พัก คอนโดปล่อยเช่า หรือโฮมสเตย์ที่เพิ่งรับแขกต่างชาติ แล้วกำลังสงสัยว่า tm30 คือ อะไร ใครต้องแจ้ง แจ้งยังไง ปรับเท่าไหร่ บทความนี้เราเขียนจากประสบการณ์ที่ทีมเราดูแลที่พักจริง 6 แห่งที่ปาย และแจ้ง TM30 กันแทบทุกวัน เจอมาแล้วทั้งระบบล่ม ทั้งแขกเช็คอินดึก ทั้งคีย์ไม่ทัน เลยอยากเล่าให้ครบในที่เดียว

TM30 คือ อะไร แล้วทำไมเป็นหน้าที่ของเรา ไม่ใช่ของแขก

tm 30 คือ ชื่อแบบฟอร์มราชการตัวหนึ่ง ชื่อเต็มคือแบบการแจ้งรับคนต่���งด้าวเข้าพักอาศัย สำหรับเจ้าบ้าน เจ้าของ หรือผู้ครอบครองเคหสถาน ออกตาม ม.38 ของกฎหมายคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522 (ดูตัวบทและขั้นตอนทางการได้ที่หน้าการแจ้งที่พักคนต่างด้าวของตรวจคนเข้าเมือง) สาระของมันสั้นมาก คือเมื่อไหร่ก็ตามที่มีคนต่างชาติซึ่งได้รับอนุญาตให้อยู่ในประเทศเป็นการชั่วคราวมาเข้าพักในที่ของเรา เราต้องบอกสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในท้องที่ให้รู้ ภายใน 24 ชั่วโมงนับจากเวลาที่แขกเข้าพักจริง ถ้าท้องที่ไหนไม่มีที่ทำการ ตม. กฎหมายให้แจ้งที่สถานีตำรวจในพื้นที่แทน

จุดที่เจ้าของที่พักมือใหม่เข้าใจผิดกันเยอะที่สุดคือคิดว่าเป็นเรื่องของแขก เพราะแขกก็มีแบบฟอร์มของตัวเองตอนเข้าประเทศอยู่แล้ว แต่กฎหมายเขียนชัดว่าหน้าที่แจ้ง TM30 เป็นของฝั่งผู้ให้ที่พัก คือเรา ไม่ใช่แขก ต่อให้แขกเคยไปติดต่อ ตม. เองมาแล้ว หน้าที่ของเราก็ไม่หายไป และเวลาโดนปรับ คนที่จ่ายคือเรา ไม่ใช่แขกเช่นกัน เหตุผลเบื้องหลังคือรัฐใช้ข้อมูลนี้ติดตามว่าชาวต่างชาติแต่ละคนพักอยู่ที่ไหนในประเทศ ทั้งเรื่องความมั่นคง เรื่องคนอยู่เกินวีซ่า และเป็นฐานข้อมูลเวลาแขกไปต่อวีซ่าหรือยื่นเรื่องอะไรกับ ตม. ด้วย ซึ่งอันหลังนี่แหละที่ย้อนมากระทบแขกตรงๆ ถ้าเราไม่แจ้ง

ใครบ้างที่มีหน้าที่แจ้ง TM30

คำว่าเจ้าบ้านหรือผู้ครอบครองเคหสถานในกฎหมายกว้างกว่าที่หลายคนคิด สรุปแบบชาวบ้านคือ ถ้าคุณเป็นคนให้คนต่างชาติเข้าพักในที่ของคุณ ไม่ว่ารูปแบบไหน คุณมีหน้าที่แจ้งทั้งนั้น

• โรงแรมที่มีใบอนุญาตตามกฎหมายโรงแรม อันนี้ชัดเจนสุด ผู้จัดการโรงแรมเป็นผู้มีหน้าที่แจ้ง และโทษปรับสูงกว่าคนทั่วไป
• เกสต์เฮาส์ โฮสเทล บังกะโล รีสอร์ทเล็กๆ แบบที่เราทำที่ปาย ต่อให้ยังไม่มีใบอนุญาตโรงแรมก็ไม่พ้นหน้าที่นี้
• โฮมสเตย์และบ้านเช่ารายวัน รับแขกต่างชาติเมื่อไหร่ก็ต้องแจ้งเมื่อนั้น
• คอนโดปล่อยเช่าให้ชาวต่างชาติ ทั้งรายเดือนรายปี เจ้าของห้องคือคนมีหน้าที่แจ้งตอนผู้เช่าเข้าพักครั้งแรก
• แม้แต่บ้านส่วนตัวที่มีเพื่อนหรือญาติต่างชาติมาพักด้วย ตามตัวบทก็เข้าข่ายต้องแจ้งเหมือนกัน

ถ้าคุณกำลังจะเปิดที่พักใหม่และยังงงว่าต้องเตรียมเรื่องกฎหมายอะไรบ้าง เราทยอยเขียนคู่มือเรื่องใบอนุญาตและการจดทะเบียนที่พักรวมไว้ที่หน้าเรื่องน่ารู้สำหรับเจ้าของที่พัก ตามอ่านคู่กันได้ TM30 เป็นแค่หนึ่งในหลายเรื่องที่ต้องจัดให้เข้าที่ตั้งแต่วันแรก

ต้องแจ้งภายในเมื่อไหร่ ค่าปรับเท่าไหร่ถ้าพลาด

เส้นตายคือ 24 ชั่วโมงนับจากเวลาที่แขกเข้าพักอาศัย ตรงนี้ขอเน้นว่านับเป็นชั่วโมงจริงๆ ไม่ใช่นับเป็นวันทำการ แขกเช็คอินคืนวันเสาร์สองทุ่ม เส้นตายคือคืนวันอาทิตย์สองทุ่ม ไม่ใช่เช้าวันจันทร์ นี่คือเหตุผลที่ระบบออนไลน์สำคัญมาก เพราะ ตม. ไม่ได้เปิดเสาร์อาทิตย์ แต่หน้าที่ของเราไม่ได้หยุดตามเขา

บทลงโทษอยู่ที่ ม.77 ของกฎหมายคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522 สรุปเป็นตารางให้ดูง่ายๆ แบบนี้

ตัวเลขค่าปรับจริงแต่ละด่านไม่เท่ากันเป๊ะ อยู่ในดุลยพินิจของเจ้าหน้าที่ แต่ที่เจ็บกว่าค่าปรับคือผลข้างเคียง เวลาแขกระยะยาวไปต่อวีซ่าหรือยื่น 90 วันแล้วระบบไม่พบข้อมูล TM30 ของที่พัก เรื่องจะย้อนกลับมาที่เราทันที บางเคสแขกต้องเสียเวลาไปตามเอกสารเพิ่ม ประสบการณ์เข้าพักที่ควรจบสวยๆ ก็กลายเป็นรีวิวติดลบแทน

ช่องทางแจ้ง TM30 มีอะไรบ้าง เลือกแบบไหนดี

ปัจจุบันมี 3 ช่องทางหลัก เราลองมาเทียบกันตรงๆ จากมุมคนที่ใช้งานจริง

สำหรับที่พักที่รับแขกรายวัน เราฟันธงเลยว่าออนไลน์คือทางเดียวที่เวิร์กในระยะยาว เพราะแขกหมุนทุกวัน จะให้ขับรถไป ตม. ทุกวันคงไม่ไหว เราเขียนวิธีสมัครและใช้งานระบบออนไลน์แบบละเอียดทีละหน้าจอไว้แล้วที่วิธีแจ้ง TM30 ออนไลน์ทีละขั้น ตามไปอ่านต่อได้เลย ส่วนรายละเอียดทางการทั้งหมดดูได้ที่เว็บไซต์สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง

เอกสาร TM30 ต้องใช้อะไรบ้าง

เอกสาร tm30 แบ่งเป็นสองช่วง ช่วงแรกคือตอนลงทะเบียนที่พักเข้าระบบครั้งแรก ช่วงหลังคือข้อมูลที่ต้องคีย์ทุกครั้งที่มีแขกเข้าพัก

• ตอนลงทะเบียนครั้งแรก เตรียมสำเนาบัตรประชาชนเจ้าบ้าน สำเนาทะเบียนบ้านของที่พัก เอกสารแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง และถ้าเป็นสถานประกอบการก็ใช้ใบอนุญาตประกอบกิจการด้วย ระบบออนไลน์ให้แนบเป็นไฟล์ภาพ
• กรณีแจ้งแทนเจ้าของ เช่น ผู้จัดการที่ดูแลหลายหลัง ต้องมีหนังสือมอบอำนาจแนบไปด้วย
• ทุกครั้งที่แขกเข้าพัก ใช้ข้อมูลจากพาสปอร์ตแขก ได้แก่ ชื่อ สัญชาติ เลขพาสปอร์ต ประเภทวีซ่า วันที่เดินทางเข้าประเทศ และวันเข้าพักที่ที่พักเรา

ทริคหน้างานของเราคือถ่ายรูปหน้าพาสปอร์ตแขกตอนเช็คอินให้เป็นนิสัย พร้อมขอวันที่เข้าประเทศจากตราประทับ เพราะถ้าปล่อยให้แขกขึ้นห้องไปก่อนแล้วค่อยตามขอทีหลัง โอกาสลืมสูงมาก โดยเฉพาะคืนที่แขกเข้าหลายกลุ่มพร้อมกัน

ปัญหาที่เจ้าของที่พักเจอบ่อย จากหน้างานจริงของเรา

เรื่องพวกนี้ไม่ค่อยมีใครเขียนไว้ในคู่มือราชการ แต่เจอจริงแน่นอนถ้าคุณรับแขกต่างชาติเป็นประจำ

• ระบบออนไลน์ล่มหรือช้าในจังหวะที่เราต้องแจ้งให้ทัน 24 ชม. ทางแก้ของเราคืออย่ารอชั่วโมงท้ายๆ แขกเช็คอินปุ๊บพยายามคีย์ให้จบภายในคืนนั้นหรือเช้าวันรุ่งขึ้น เผื่อเวลาให้ระบบงอแงเสมอ
• แขกเข้าพร้อมกันหลายกลุ่มแล้วคีย์ไม่ทัน โดยเฉพาะช่วงไฮซีซั่นที่ปาย บางคืนแขกเข้าสิบกว่าคน ถ้าไม่มีคนรับผิดชอบชัดเจน งานนี้จะหลุดง่ายมาก
• แขกเช็คอินดึกหรือมาถึงก่อนเรากลับจากธุระ กลายเป็นว่ากว่าจะได้ข้อมูลพาสปอร์ตก็ล่วงไปหลายชั่วโมง
• คอนโดหรือบ้านเช่าที่เจ้าของอยู่คนละจังหวัดกับที่พัก จะ walk-in ก็ไม่สะดวก ต้องพึ่งออนไลน์อย่างเดียว แล้วถ้าบัญชียังไม่ได้ลงทะ���บียนไว้ล่วงหน้า ก็ไม่มีทางแจ้งทันใน 24 ชม. แน่นอน
• ลืมแจ้งย้อนหลังสะสมหลายรายการ พอถึงวันที่แขกต้องใช้เอกสารไปต่อวีซ่า ค่อยมารู้ตัวว่าตกหล่นไปเยอะ

ที่พักของเราเองก็เคยผ่านช่วงวุ่นๆ แบบนี้มาก่อน จนสุดท้ายต้องวางระบบใหม่หมด คือให้แขกสแกนพาสปอร์ตเองตั้งแต่ตอนเช็คอิน แล้วมีคนดูแลการแจ้งให้จบทุกวันแบบไม่ต้องลุ้น ซึ่งกลายมาเป็นบริการรับแจ้ง TM30 รายเดือนที่เราเปิดให้เจ้าของที่พักอื่นใช้ด้วย เหมาเป็นรายเดือนเริ่มต้น 1,290 ถึง 2,490 บาท แขกสแกนพาสปอร์ตเอง เราจัดการแจ้งให้ครบทุกคนภายในเวลา เจ้าของไม่ต้องนั่งคีย์เองตอนเที่ยงคืน ใครที่แขกหมุนเยอะจนเริ่มคีย์ไม่ทัน ลองเข้าไปดูรายละเอียดได้ ไม่ได้บังคับว่าต้องใช้ แค่อยากให้รู้ว่ามีทางเลือกนี้อยู่

สรุป TM30 ไม่ยาก แต่ต้องมีระบบ

ถึงตรงนี้น่าจะเห็นภาพแล้วว่า tm30 คือ หน้าที่ตามกฎหมายของฝั่งเจ้าของที่พัก ไม่ใช่ของแขก เส้นตายคือ 24 ชั่วโมงนับจากแขกเข้าพัก ค่าปรับสูงสุด 2,000 บาทสำหรับคนทั่วไป และ 2,000 ถึง 10,000 บาทสำหรับโรงแรม ช่องทางที่เวิร์กสุดสำหรับที่พักรายวันคือระบบออนไลน์ของ ตม. ซึ่งควรสมัครบัญชีเตรียมไว้ก่อนรับแขกคนแรก อย่ารอให้แขกมาถึงแล้วค่อยสมัคร เพราะบัญชีต้องรอเจ้าหน้าที่อนุมัติ ไม่ได้ใช้ได้ทันที ถ้าอยากได้ขั้นตอนละเอียด อ่านต่อที่วิธีแจ้ง TM30 ออนไลน์ทีละขั้น ส่วนใครจัดเรื่อง ตม. เข้าที่แล้ว อยากดันลิสติ้งให้แขกเห็นมากขึ้นต่อ ดูแนวทางได้ที่หน้าดันอันดับ Airbnb เช่นกัน ข้อมูลกฎหมายและค่าปรับในบทความนี้เป็นข้อมูล ณ กรกฎาคม 2026 แนวปฏิบัติแต่ละท้องที่อาจต่างกัน ควรตรวจสอบกับสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองในพื้นที่ของคุณอีกครั้งก่อนใช้จริง

อ่านมาถึงตรงนี้ เรื่องtm30ของที่พักคุณ จัดการครบทุกข้อแล้วหรือยัง?

ฝั่งแพลตฟอร์มเองก็มีแนวทางเรื่องเอกสารและกฎหมายท้องถิ่นสำหรับที่พักในไทย อ่านได้ที่ Partner Hub ของ Booking.com

หมายเหตุ กฎหมายและขั้นตอนราชการในบทความนี้อิงข้อมูล ณ กรกฎาคม 2026 ซึ่งอาจปรับได้ทุกปี ผลของแต่ละเคสขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของที่พักนั้น โปรดตรวจสอบกับหน่วยงานในพื้นที่ก่อนยื่นเอกสาร และเคสซับซ้อนควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมาย